Η εμμηνόπαυση δεν είναι απώλεια. Είναι μια συνάντηση με τον εαυτό μας.
Μια συζήτηση με τη συμβουλευτική ψυχολόγο Φρόσω Φωτεινάκη - για τη σιωπή, τη ντροπή, την αυτοφροντίδα, και για όλα όσα δεν μας είπε κανείς.
Μιλάμε χαμηλόφωνα.
Σαν να είναι κάτι που πρέπει να μείνει κρυφό. Για την εμμηνόπαυση. Για την κλιμακτήριο. Για όσα αλλάζουν βαθιά μέσα μας σε αυτή τη φάση της ζωής.
Κι όμως, για τις περισσότερες από εμάς, αυτή η μετάβαση έρχεται σχεδόν αθόρυβα χωρίς οδηγίες, χωρίς προετοιμασία, χωρίς γλώσσα. Εμφανίζονται εξάψεις. Διαταραχές ύπνου. Η διάθεση αλλάζει. Η αυτοεικόνα κλονίζεται. Και οι περισσότερες το ζούμε μόνες, γιατί δεν ξέρουμε καν πώς να το ονομάσουμε.
Μαζί με τη συμβουλευτική ψυχολόγο Φρόσω Φωτεινάκη ανοίξαμε επιτέλους αυτή τη συζήτηση όχι με ιατρικούς όρους, αλλά ψυχικά.
Όσα μου είπε, τα κρατάω.
Πρώτα απ' όλα
Πολλές χρησιμοποιούμε τους όρους «κλιμακτήριος» και «εμμηνόπαυση» σαν να είναι το ίδιο πράγμα. Δεν είναι.
Όπως εξηγεί η Φρόσω:
«Η κλιμακτήριος είναι μια ολόκληρη περίοδος, ενώ η εμμηνόπαυση είναι μια στιγμή. Η στιγμή που για 12 μήνες δεν έχει μια γυναίκα περίοδο. Η κλιμακτήριος όμως φτάνει μέχρι και 10 χρόνια.»
Δέκα χρόνια. Σχεδόν μια ολόκληρη δεκαετία της ζωής μας. Και σχεδόν κανείς δεν μας είχε πει ότι αυτή η περίοδος υπάρχει.
Γιατί νιώθουμε ότι «κάτι δεν πάει καλά»
Η μετάβαση αυτή είναι φυσιολογική. Τότε γιατί τόσες γυναίκες νιώθουν ελαττωματικές;
«Οποιαδήποτε φυσιολογική μετάβαση δεν έχει όνομα, όταν μου συμβαίνουν πράγματα τα οποία κανείς δεν μου τα έχει ονομάσει, βιώνεται σαν πρόβλημα-ακόμα και αν είναι κάτι απολύτως φυσιολογικό.»
Η σιωπή δηλαδή δεν είναι απλά ενοχλητική. Είναι τραυματική.
Όταν οι γιατροί δεν μιλούν ανοιχτά, όταν η επιστήμη μελετά πολύ περισσότερο την αναπαραγωγική ηλικία παρά την κλιμακτήριο, όταν στο σπίτι κανείς δεν την ονομάζει τότε η γυναίκα μένει με μια εσωτερική φωνή που της λέει: τελείωσε, έκλεισε ο κύκλος, πλέον δεν αξίζω.
Η ντροπή που κουβαλάμε από μικρές
Αυτή η σιωπή δεν είναι καινούρια. Η ντροπή γύρω από το γυναικείο σώμα ξεκινά πολύ πριν την εμμηνόπαυση.
«Οι γυναίκες βιώνουμε μια βαθιά ντροπή να μιλήσουμε για οτιδήποτε αφορά το σώμα μας», λέει η Φρόσω. Και θυμάται την εικόνα της μικρής κοπέλας που για πρώτη φορά έχει περίοδο και πάλι κανείς δεν την έχει ενημερώσει.
Από την περίοδο στην εγκυμοσύνη, από την επιλόχειο στην εμμηνόπαυση — η ίδια δυναμική επαναλαμβάνεται. Το σώμα της γυναίκας πρέπει να είναι «τέλειο, νεανικό, αδύνατο». Για τους άλλους. Όχι για εκείνη.
«Δεν είμαι μόνη»
Αν υπάρχει μία φράση που κράτησα από όλη τη συζήτηση, είναι αυτή:
«Στην ψυχολογία λέμε ότι τίποτα δεν με τραυματίζει αν έχω κάποιον μαζί μου σε αυτό που περνάω.»
Αυτό. Όχι κάποιος να με σώσει. Κάποιος να είναι μαζί μου. Ένα βλέμμα που να λέει σε βλέπω, σε καταλαβαίνω. Μπορεί να είναι ο γιατρός μου. Μπορεί να είναι η φίλη μου. Μπορεί να είναι ακόμα και μια κοινότητα στα social. Αρκεί να υπάρχει.
Κι εδώ έρχεται μια δεύτερη σκληρή αλήθεια: δεν έχουμε μάθει να ζητάμε. «Δεν θέλω να περιμένουμε», λέει η Φρόσω. «Θέλω να ζητάμε».
Να ζητήσουμε βοήθεια από τον γιατρό μας. Από τον σύντροφό μας. Από τα παιδιά μας. Από τη φίλη μας. Γιατί αλλιώς, συνεχίζουμε να είμαστε αόρατες - ακόμα και για τους ανθρώπους που μας αγαπούν.
Η αυτοφροντίδα δεν είναι σπα
Μιλάμε πολύ για αυτοφροντίδα τα τελευταία χρόνια. Κι όμως, σπάνια συμφωνούμε στο τι εννοούμε. Η Φρόσω το θέτει ξεκάθαρα:
«Αυτοφροντίδα είναι η φροντίδα των ορίων μου. Η φροντίδα της ψυχής μου. Η ελευθερία να πω όχι.»
Όχι, δεν έχω πια περίοδο. Όχι, δεν έχω ανάγκη να αποδείξω τη θηλυκότητά μου. Όχι, δεν σταματά η αξία μου επειδή περνάω σε μια άλλη φάση της ζωής.
Η ελευθερία του όχι είναι φροντίδα. Και μάλιστα — όπως λέει η Φρόσω — πολιτισμός.
Το μήνυμα της εμμηνόπαυσης
Τη ρώτησα: αν η εμμηνόπαυση είχε φωνή, τι θα έλεγε στη γυναίκα που τη ζει; Η απάντησή της:
«Δεν χρειάζεται πια να μικραίνεις για να χωρέσεις. Δεν χρειάζεται να γίνεις αόρατη. Δεν τελείωσες-συνεχίζεις, και μάλιστα μπορείς να συνεχίσεις να υπάρχεις ακόμα πιο ελεύθερη. Αλλά μην μείνεις μόνη.»
Η εμμηνόπαυση δεν μας κλείνει μας ανοίγει. Αλλά μόνο αν τολμήσουμε να μιλήσουμε. Αν τολμήσουμε να ζητήσουμε. Αν τολμήσουμε να επιλέξουμε θέλω, εκεί που έχουμε μάθει πρέπει.
«Δεν είναι εύκολο γιατί είναι μια αναγέννηση, σαν να αλλάζω δέρμα. Όμως οι μεγάλες αλλαγές έχουν μικρά βήματα. Μπορώ εγώ να κάνω ένα βήμα ελευθερία σήμερα.»
Ένα όχι που δεν έλεγα.
Ένα ναι για τον εαυτό μου.
Μια ερώτηση στον γιατρό μου που δεν τολμούσα να κάνω.
Μια συζήτηση με μια φίλη που ψιθύριζε.
Ένα βήμα. Και άλλο ένα.
Και πάνω απ' όλα
«Δεν είσαι μόνη σου. Όλες είμαστε εκεί. Θα είμαστε εκεί. Υπήρξαμε ή θα υπάρξουμε.»
Γι' αυτό υπάρχει το The Mute Project.
Για να μην το περάσει άλλη γυναίκα μόνη της.
🎙️ Ολόκληρη η συζήτηση με τη συμβουλευτική ψυχολόγο Φρόσω Φωτεινάκη είναι τώρα διαθέσιμη στο κανάλι του The Mute Project στο YouTube.
Αυτό το επεισόδιο του The Mute Project υποστηρίζεται από το Serelys Meno.
Ένα συμπλήρωμα διατροφής φυτικής προέλευσης για τις γυναίκες που βρίσκονται στην περίοδο της περιεμμηνόπαυσης και της εμμηνόπαυσης. Συμβάλλει στη μείωση των εξάψεων και της κόπωσης, χωρίς ορμονική και χωρίς φυτοοιστρογονική δράση.
Γιατί η εμμηνόπαυση δεν είναι κάτι που πρέπει να κρύβουμε - είναι μια φυσιολογική φάση της ζωής που αξίζει ενημέρωση, κατανόηση και φροντίδα.
https://serelys.gr/
