Ο θυμός που δεν επιτρέπεται: γιατί οι γυναίκες θυμώνουν στη μέση ηλικία - και γιατί είναι υγιές

Υπάρχει ένα συναίσθημα που οι γυναίκες μαθαίνουν από νωρίς να κρύβουν, να καταπιέζουν, να ντρέπονται γι' αυτό: ο θυμός. Μια «καλή» γυναίκα είναι γλυκιά, υπομονετική, διαλλακτική - όχι θυμωμένη. Κι όμως, στη μέση ηλικία, πολλές γυναίκες ανακαλύπτουν μέσα τους έναν θυμό που δεν είχαν επιτρέψει στον εαυτό τους να νιώσουν για δεκαετίες. Και νέα έρευνα δείχνει ότι αυτός ο θυμός δεν είναι πρόβλημα που πρέπει να «διορθωθεί» είναι σημαντική πληροφορία που αξίζει να ακουστεί.

Τι λέει η νέα έρευνα

Μια μελέτη-ορόσημο που παρακολούθησε περισσότερες από 500 γυναίκες ηλικίας 35 έως 55 ετών αποκάλυψε ότι ο θυμός δεν είναι ένα απλό, παροδικό συναίσθημα  παίζει βαθύτερο ρόλο στην ψυχική και σωματική υγεία των γυναικών στη μέση ηλικία. Ο τρόπος που οι γυναίκες βιώνουν, εκφράζουν ή καταπιέζουν τον θυμό συνδέεται με τη συνολική τους ευεξία, με συνέπειες που εκτείνονται πέρα από τη στιγμή.

Αυτό αλλάζει την κουβέντα. Για χρόνια, ο γυναικείος θυμός αντιμετωπιζόταν ως κάτι «αρνητικό» που πρέπει να ελεγχθεί. Η νέα οπτική τον βλέπει διαφορετικά: ως ένα σήμα, μια φωνή, μια ένδειξη ότι κάτι χρειάζεται προσοχή, όρια που παραβιάστηκαν, ανάγκες που αγνοήθηκαν, αδικίες που σωρεύτηκαν.

Γιατί ο θυμός «ξυπνά» στη μέση ηλικία

Πολλά συμβαίνουν ταυτόχρονα. Πρώτον, οι ορμονικές αλλαγές της περιεμμηνόπαυσης επηρεάζουν τη ρύθμιση των συναισθημάτων  η μειωμένη εστρογόνη μπορεί να κάνει τα συναισθήματα πιο έντονα και λιγότερο «φιλτραρισμένα». Δεύτερον, και ίσως πιο σημαντικό: μετά τα 40, πολλές γυναίκες αρχίζουν να βλέπουν καθαρά τις δεκαετίες κατά τις οποίες έβαζαν τις ανάγκες όλων των άλλων πριν από τις δικές τους.

Ο θυμός που αναδύεται δεν είναι «παράλογος» ή «ορμονικός» με την απαξιωτική έννοια. Συχνά είναι η συσσωρευμένη αντίδραση σε χρόνια αυτοθυσίας, αόρατης εργασίας, παραμελημένων επιθυμιών. Είναι η φωνή που λέει: «Αρκετά. Κι εγώ μετράω». Και αυτή η φωνή, αν την ακούσεις αντί να την πνίξεις, μπορεί να γίνει οδηγός για αλλαγή.

Ο κίνδυνος της καταπίεσης

Το πρόβλημα δεν είναι ο θυμός - είναι η καταπίεσή του. Όταν συστηματικά «καταπίνεις» τον θυμό σου, αυτός δεν εξαφανίζεται· μετατρέπεται. Μπορεί να γίνει άγχος, κατάθλιψη, σωματικά συμπτώματα, χρόνια κόπωση, ή μια υπόγεια πικρία που δηλητηριάζει σχέσεις. Η καταπίεση συναισθημάτων έχει τεκμηριωμένο κόστος για την υγεία. Αντίθετα, η υγιής αναγνώριση και έκφραση του θυμού, όχι η ανεξέλεγκτη έκρηξη, αλλά η συνειδητή κατανόηση και διοχέτευσή του - σχετίζεται με καλύτερη ψυχική υγεία.

Πώς να ακούσεις τον θυμό σου χωρίς να σε ελέγχει

Πρώτον, επίτρεψέ του να υπάρχει. Σταμάτησε να τον κρίνεις ως «κακό» ή «μη γυναικείο». Ο θυμός είναι έγκυρο, ανθρώπινο συναίσθημα το έχεις δικαίωμα. Δεύτερον, ρώτησέ τον: «Τι μου λες;» Συχνά ο θυμός δείχνει ένα όριο που πρέπει να μπει, μια ανάγκη που πρέπει να εκφραστεί, μια αλλαγή που πρέπει να γίνει. Τρίτον, διοχέτευσέ τον εποικοδομητικά  μέσα από συζήτηση, γράψιμο, κίνηση, δημιουργία, ή ακόμα και ακτιβισμό για κάτι που σε εξοργίζει δίκαια.

Τέταρτον, αν ο θυμός είναι συντριπτικός, διαρκής ή σε τρομάζει, ένας ψυχολόγος μπορεί να σε βοηθήσει να τον κατανοήσεις και να τον διαχειριστείς. Ο θυμός στη μέση ηλικία δεν είναι ένδειξη ότι «κάτι πάει στραβά μαζί σου». Συχνά είναι ένδειξη ότι κάτι, επιτέλους, πάει σωστά - ότι ξυπνάς, ότι διεκδικείς, ότι σταματάς να εξαφανίζεσαι. Άκουσέ τον. Έχει κάτι σημαντικό να σου πει.

Αν αυτό το θέμα σε αγγίζει βαθιά και νιώθεις ότι τα συναισθήματά σου σε δυσκολεύουν στην καθημερινότητα, καλό είναι να μιλήσεις με έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας ή κάποιον έμπιστο άνθρωπο.

Χριστίνα Δημητρέλου
Founder, The Mute Project

Έχεις ερώτηση ή θέμα που θέλεις να εξερευνήσουμε παρέα; Γράψε μας στο info@themuteproject.gr ή στο Instagram @christinnelou - διαβάζουμε τα πάντα.