Όταν είσαι μητέρα αλλά νιώθεις μόνη

Η γυναίκα μετά τα 40, το σώμα που αλλάζει και η σιωπή που βαραίνει.

Υπάρχει μια μοναξιά που δεν φαίνεται.

Δεν έχει να κάνει με το αν το σπίτι είναι άδειο ή γεμάτο. Αντίθετα, συχνά εμφανίζεται εκεί όπου υπάρχουν παιδιά, υποχρεώσεις, φωνές, ανάγκες. Εκεί όπου όλοι ζητούν κάτι από εσένα  κι εσύ συνεχίζεις να δίνεις.

Γυναίκες μετά τα 40. Μητέρες. Σύντροφοι. Επαγγελματίες.

Γυναίκες που έχουν μάθει να λειτουργούν, να αντέχουν, να προσαρμόζονται. Και κάπου ανάμεσα σε ρόλους και ευθύνες, αρχίζουν να νιώθουν ότι χάνονται μέσα στην ίδια τους τη ζωή. Όχι επειδή δεν αγαπιούνται. Αλλά επειδή δεν υπάρχει χώρος να υπάρξουν ως αυτό που είναι  πέρα από αυτό που προσφέρουν.

Η μοναξιά αυτή δεν είναι θορυβώδης. Είναι ήσυχη.

Και γίνεται πιο βαριά όταν το σώμα αρχίζει να αλλάζει.

Η προεμμηνόπαυση και η εμμηνόπαυση δεν αφορούν μόνο τον κύκλο ή τις ορμόνες. Αφορούν τη συνολική εμπειρία της γυναίκας. Αλλαγές στον ύπνο, εξάντληση που δεν εξηγείται, ευερεθιστότητα, συναισθηματικά σκαμπανεβάσματα, μια αίσθηση ότι «δεν είμαι όπως πριν». Και όλα αυτά, συχνά, χωρίς καμία προετοιμασία.

Οι γυναίκες σε αυτή τη φάση της ζωής δεν δυσκολεύονται μόνο σωματικά. Δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν τον εαυτό τους. Και ακόμα περισσότερο, να τον εξηγήσουν στους άλλους. Γιατί πώς να πεις ότι δεν αντέχεις, όταν δεν «φαίνεται» τίποτα λάθος;

Η περίοδος αυτή συμπίπτει συχνά με μια εσωτερική μετάβαση που δεν είναι εύκολο να περιγραφεί. Τα παιδιά μεγαλώνουν, οι ανάγκες τους αλλάζουν, οι ρόλοι μετακινούνται. Και την ίδια στιγμή, το σώμα στέλνει νέα, άγνωστα σήματα. Πολλές γυναίκες μιλούν για μια αίσθηση απώλειας  όχι επειδή χάθηκε κάτι συγκεκριμένο, αλλά επειδή απομακρύνθηκαν από τον εαυτό τους.

Σύμφωνα με τη σύγχρονη ψυχολογική προσέγγιση, αυτή η συνθήκη μπορεί να εντείνει συναισθήματα μοναξιάς, άγχους και συναισθηματικής κόπωσης, ιδιαίτερα όταν η γυναίκα καλείται να συνεχίσει να «λειτουργεί» χωρίς χώρο για έκφραση. Δεν πρόκειται για αδυναμία. Πρόκειται για συσσώρευση.

Και φυσικά, υπάρχει η ενοχή.

Ενοχή γιατί χρειάζεσαι χρόνο.

Ενοχή γιατί θέλεις ησυχία.

Ενοχή γιατί δεν έχεις πάντα υπομονή.

Ενοχή γιατί αναρωτιέσαι αν είσαι αρκετή.

Πολλές γυναίκες έχουν μεγαλώσει με την ιδέα ότι η καλή μητέρα αντέχει. Δεν σταματά. Δεν ζητά. Δεν κουράζεται. Όμως αυτό που εξαντλεί δεν είναι η έλλειψη αγάπης. Είναι η συνεχής υπέρβαση χωρίς φροντίδα. Η μητρότητα μετά τα 40 δεν γίνεται πιο δύσκολη επειδή κάτι πάει λάθος γίνεται πιο απαιτητική γιατί συμβαίνουν πολλά ταυτόχρονα.

Η μοναξιά αυτή δεν χρειάζεται διόρθωση. Χρειάζεται αναγνώριση.

Να μπορεί μια γυναίκα να πει ότι αυτή η φάση είναι δύσκολη. 

Ίσως εκεί να ξεκινά κάτι πιο ουσιαστικό.

Χριστίνα Δημητρέλου
Δημιουργός του The Mute Project

Το άρθρο έχει ενημερωτικό και δεν υποκαθιστά ιατρική ή ψυχολογική συμβουλή. Για προσωπικά θέματα υγείας ή ψυχικής ευεξίας, απευθυνθείτε σε αρμόδιο επαγγελματία.

Πηγές

World Health Organization (WHO) – Mental health and menopause
British Psychological Society – Menopause and mental wellbeing
North American Menopause Society (NAMS) – Emotional changes during menopause
Harvard Health Publishing – Menopause and mental health